Heb ik werkelijk rendement behaald uit box 3-vermogen?

woensdag 13 augustus 2025

Heb jij werkelijk rendement behaald over je box 3-vermogen, of betaalde je belasting op basis van een te hoog fictief rendement? Met de nieuwe Wet tegenbewijsregeling box 3 kun je in veel gevallen te veel betaalde belasting terugkrijgen. In dit blog leggen we uit wat de aanleiding is voor deze wet, wanneer je in aanmerking komt, hoe het formulier Opgaaf werkelijk rendement (OWR) werkt en welk financieel voordeel dit kan opleveren.

Aanleiding

Eind 2021 oordeelde de Hoge Raad dat de forfaitaire vorm van belastingheffing in box 3 in strijd is met Europees recht. De wetgever heeft destijds de box 3-wetgeving aangepast door belasting te heffen op basis van de werkelijke samenstelling van het box 3-vermogen, maar met gebruik van fictieve rendementspercentages. De Hoge Raad heeft in juni 2024 geoordeeld dat deze vorm van belastingheffing in box 3 niet is toegestaan als het werkelijke rendement lager is. Daarom is de Wet tegenbewijsregeling box 3 ingevoerd.

De nieuwe wet biedt de mogelijkheid tegenbewijs te leveren als het werkelijke rendement over het box 3-vermogen lager is dan het fictief berekend rendement (tegenbewijsregeling). Het formulier OWR vormt de praktische invulling van deze wet.

Wanneer kom ik in aanmerking?

Dat hangt af van jouw situatie en het betreffende belastingjaar:

  • Voor belastingjaren 2017 t/m 2020: belastingplichtigen:

    • Met een definitieve aanslag met box 3-inkomen die op 24 december 2021 nog niet onherroepelijk vaststond of daarna is opgelegd; én

    • Die tijdig bezwaar hiertegen hebben gemaakt of een verzoek tot ambtshalve vermindering hebben gedaan of dit voor het belastingjaar 2020 nog doen;

  • Voor belastingjaren 2021 t/m 2024: alle belastingplichtigen met box 3-inkomen.

Wanneer is het zinvol?

Als het werkelijke rendement lager is dan het forfaitaire rendement over het box 3-vermogen in een bepaald jaar, kan de verschuldigde box 3-belasting omlaag. Dan kan het lonend zijn om het formulier OWR in te sturen.

Belastingplichtigen die gebruik kunnen maken van het formulier krijgen vanuit de Belastingdienst een attentiebrief. Als je eerder bezwaar hebt gemaakt, krijg je het verzoek van de Belastingdienst om het bezwaar te motiveren. Dit betekent dat het formulier dan ingevuld moet worden. Het is raadzaam om het formulier binnen de aangegeven periode in te dienen.

Wat is het werkelijke rendement?

Volgens de Wet tegenbewijsregeling box 3 bestaat het werkelijke rendement – kort gesteld – uit:

  1. Positieve reguliere voordelen: zoals rente, huur en dividend;

  2. Negatieve reguliere voordelen: zoals rentekosten van schulden; en

  3. Vermogensaanwas: het verschil tussen de waarde aan het einde en aan het begin van het jaar van bezittingen, verminderd met stortingen en vermeerderd met onttrekkingen. Voor woningen gelden afwijkende waarderingsregels.

Een rekenvoorbeeld: wat levert het mij op?

Hieronder volgt een rekenvoorbeeld. Hierbij wordt geen rekening gehouden met het heffingsvrije vermogen en zijn er geen box 3-schulden. Het box 3-vermogen en het werkelijke rendement in 2022 bestaat uit:

  • € 250.000,- effecten, met een waardedaling van € 31.250,- en € 1.250,- brutodividend;

  • € 350.000,- verhuurd bedrijfspand, met een waardestijging van € 35.000,- en huur van € 14.000,-;

  • € 200.000,- spaargeld, met een rente van € 2.000,-.

Op basis hiervan is de vergelijking tussen het forfaitaire en werkelijke rendement als volgt:

Het voordeel uit sparen en beleggen op basis van het werkelijke rendement is € 12.180,- lager dan op grond van het forfaitaire rendement. Dit betekent dat de belastingplichtige in het voorbeeld € 3.775,-
(= € 12.180,- vermenigvuldigd met het box 3-tarief in 2022: 31%) te veel aan box 3-belasting heeft betaald. In dit geval kan het zinvol zijn om het formulier OWR in te dienen. Hiermee kan de belastingplichtige de te veel betaalde box 3-belasting terugkrijgen, vermeerderd met eventueel belastingrente.

Wat kun je doen?

Heb je in de afgelopen jaren box 3-inkomen gehad en ben je klant bij Visser & Visser, dan ontvang je binnenkort hierover een e-mailbericht van ons. Hierin geven wij aan wat jij van ons kunt verwachten met betrekking tot de tegenbewijsregeling.

Nog geen klant bij Visser & Visser, maar vermoed jij dat je te veel belasting hebt betaald over je
box 3-vermogen? Neem dan contact met ons op. We kijken samen wat wij voor jou kunnen betekenen!

Auteur
Lennart Reijtenbagh
Junior belastingadviseur

Meer blogs