Op 14 september jl. vond de jaarlijkse Duitslanddag plaatst, een dag waarin ondernemers elkaar ontmoeten om elkaar te inspireren en verder te brengen bij hun activiteiten of ambities op de Duitse markt. Dit jaar in verband met Covid-19 niet face-to-face in DeFabrique in Utrecht, maar digitaal via de verschillende livestreams. Een korte impressie van onze collega Manuèl de Jong.


De Duitse economie en Covid-19

Bert Colijn (econoom bij ING) en Roel Westra (NLinbusiness) namen ons mee in de economische vooruitzichten voor de Duitse economie. Covid heeft ook de Duitse economie niet ongemoeid gelaten, maar een herstel wordt in het laatste kwartaal (mits geen tweede golf) al wel verwacht. Exportorders vanuit met name Azië nemen weer gestaag toe, wat ook de Nederlandse toeleveranciers weer perspectief biedt. Daarnaast heeft Duitsland door haar conservatieve begrotingsbeleid1 van de afgelopen jaren de nodige slagkracht opgebouwd om een historische investering te doen ten tijde van een historische krimp. Denk aan investeringen in digitalisering, infrastructuur en duurzaamheid. Deze ontwikkeling biedt ook kansen voor Nederlandse ondernemers.


Ondernemen in Duitsland: waar, wat, hoe?

Charlotte Reinfrank (NRW.Invest) en Harm-Jan Idema (APPM) namen ons mee in de groeikansen in Nordrhein-Westfalen. Nordrhein-Westfalen vormt het economisch hart van Duitsland, kent een grote variëteit aan branches en sectoren en heeft een sterke industriële basis. Het geheim van succesvol ondernemen in Duitsland op de lange termijn? Dat ligt in lokale aanwezigheid: een lokale entiteit met lokaal Duits personeel en bouwen aan lokale samenwerkingen en netwerken.

Voor ondernemers voor wie lokale aanwezigheid wat ver gaat, blijft van belang dat men over een platform beschikt waarop de dienstverlening of producten kunnen worden gepresenteerd. Jörn Holtmeier, directeur bij AUMA, een Duitse beursorganisatie, nam ons mee in de kracht van Duitse beurzen als platform. Andreas Giese (Dexport) nam ons mee in de kansen die E-commerce biedt. E-commerce heeft sinds de pandemie een vlucht genomen in Duitsland. Wil je als ondernemer hierin onderscheidend zijn, dan zorg je dat je kanalen een goede en professionele uitstraling hebben waarbij je je doelgroep formeel aanspreekt. Ongeveer de helft van de Duitse E-commerce vindt via Amazon plaats. Veel Duitsers zullen in verband met de pandemie hun inkopen online doen. In het licht van Cyber Monday/Black Friday en Kerst 2020 is het goed je te laten informeren over de toegevoegde waarde van contentmarketing, of je nu handelt via Amazon of je eigen webshop.

Voor ondernemers voor wie de (acquisitie)besprekingen steeds meer online plaatsvinden, deelde Katherina Stoll (Taleninstituut Regina Coeli) nog wat tips. Online besprekingen hebben over het algemeen dezelfde etiquetteregels als in Nederland. Tips voor besprekingen met Duitse (potentiële) cliënten: geef als moderator in de inleiding de (praktische) regels rondom het gesprek aan en maak als moderator tussentijdse samenvattingen van wat is besproken. Dat wordt door de Duitser gewaardeerd.


En juridisch?

Voor een zachte landing en een vliegende start op de Duitse markt is ook van groot belang dat de lokale Duitse wet- en regelgeving wordt onderkend. Julia Varenkamp (DNHK) wees ons op de verpakkingenwet in Duitsland waar ook Nederlandse ondernemers mee te maken kunnen krijgen wanneer ze de Duitse markt beleveren. Sönke Denker (DNHK) nam ons mee in de Duitse wet-en regelgeving rondom webshops die ook relevant kunnen zijn voor Nederlandse ondernemers met een webshop in Duitsland.


Oriënteert u zich ook op de kansen in Duitsland en zoekt u naar een partner die daarin met u mee kan denken? Neemt u dan vrijblijvend contact op met één van onze adviseurs van onze Duitslanddesk.

Erik Bakker (+31(0)6 29 14 19 30, hbakker@visser-visser.nl) / Manuèl de Jong (+31(0)6 15 12 19 43, madejong@visser-visser.nl)  


1. De ‘schwarze Null’ vormde jaren de heilige graal in het Duitse begrotingsbeleid: tekorten zijn taboe bij het Bundesfinanzministerium waardoor de Duitse begrotingen de laatste jaren overschotten lieten zien en afgelost kon worden op de staatsschuld.

Het begint met contact

Laat uw gegevens achter en wij reageren binnen 2 werkdagen

{{ errors.first("firstname") }}
{{ errors.first("lastname") }}
{{ errors.first("residence") }}
{{ errors.first("email") }}
{{ errors.first("interest") }}
{{ errors.first("privacy") }}
  • Icon Copy 3 Professioneel advies
  • Icon Copy 3 Actueel inzicht in uw onderneming
  • Icon Copy 3 Een persoonlijke adviseur